Wersja zupełna

Standardy Ochrony Małoletnich w Ośrodku Pomocy Społecznej w Czerwionce-Leszczynach

Podstawa prawna ustawa z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 560).

Polityka Ochrony Dzieci

Podstawowe terminy

Personelem Ośrodka Pomocy Społecznej w Czerwionce-Leszczynach lub członkiem personelu jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, umowy cywilnoprawnej, a także stażysta, osoba zatrudniona w ramach prac interwencyjnych, praktykant i wolontariusz lub inne osoby współpracujące niezależnie od podstawy prawnej tej współpracy.

Dzieckiem, małoletnim jest każda osoba od urodzenia do ukończenia 18 roku życia, z wyjątkiem kobiety, która ukończyła lat szesnaście i poprzez zawarcie małżeństwa uzyskała pełnoletność (art. 10 § 1 kro w związku z art 10 § 2 kc).

Opiekunem dziecka jest osoba uprawniona do reprezentacji dziecka, w szczególności jego rodzic lub opiekun prawny. w myśl niniejszego dokumentu opiekunem jest również rodzic zastępczy.

Przez krzywdzenie dziecka należy rozumieć popełnienie czynu zabronionego lub czynu karalnego na szkodę dziecka, zagrożenie dobra dziecka, w tym jego zaniedbanie przez jakąkolwiek osobę, w tym członka personelu, a także wszelkie formy przemocy wobec dziecka w rozumieniu ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej.

Dyrektorem jest Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w Czerwionce-Leszczynach.

Przez Pracodawcę / Ośrodek należy rozumieć Ośrodek Pomocy Społecznej w Czerwionce-Leszczynach.

Przez Placówkę należy rozumieć Placówkę Wsparcia Dziennego w Czerwionce-Leszczynach, tj. w dzielnicy Czerwionka i dzielnicy Leszczyny.

Przez Świetlicę należy rozumieć świetlicę dla dzieci i młodzieży od 7 do 15 roku życia utworzoną w ramach projektu „Nasza przyszłość w naszych rękach – utworzenie Centrum Usług Społecznych”, zlokalizowaną w budynku przy ul. Młyńskiej 21A (Centrum Usług Społecznych) w Czerwionce-Leszczynach.

Cel Polityki Ochrony Dzieci

Polityka Ochrony Dzieci przyjęta w Ośrodku dotyczy personelu, opiekunów oraz dzieci. Polityka ta przedstawia zasady i standardy oraz wytyczne działań podejmowanych przez personel, które mają na celu:

uwrażliwienie personelu na powagę podejmowanych przez nich działań zmierzających do ochrony dzieci przed krzywdzeniem,
podejmowanie adekwatnych do indywidualnej sytuacji, zgodnych z prawem działań na rzecz ochrony dziecka,
wskazanie procedur postępowania w przypadku powzięcia informacji o podejrzeniu krzywdzenia małoletniego,
podejmowanie działań mających na celu dokształcenie w zakresie praw dziecka i kultury pracy z dzieckiem.

Obowiązkiem personelu jest znajomość oraz praktyczne stosowanie niniejszej Polityki Ochrony Dzieci.

Zasady bezpiecznych relacji personel - dziecko

Personel jest zobowiązany do utrzymania profesjonalnej relacji z dziećmi i każdorazowego rozważenia czy reakcja, komunikat, działanie wobec dziecka są adekwatne do sytuacji, bezpieczne, uzasadnione i sprawiedliwe wobec innych dzieci. Personel działa w sposób otwarty i przejrzysty dla innych, aby zminimalizować ryzyko błędnej interpretacji zachowania.

Stosuje się następujące zasady w relacjach z dzieckiem:

w komunikacji z dziećmi należy zachować cierpliwość, szacunek, uwzględniać jego godność i potrzeby,
wszystkie czynności podejmowane przez personel są dla dobra dziecka i w jego interesie,
niedopuszczalne jest stosowanie przemocy w jakiejkolwiek formie,
należy unikać faworyzowania, należy traktować wszystkie dzieci równo bez względu na płeć, orientację seksualną, sprawność / niepełnosprawność, status społeczny, etniczny, kulturowy, wyznanie i światopogląd,
należy chronić informacje wrażliwe dotyczące dziecka, nie ujawniać informacji osobom nieuprawnionym,
podejmując decyzje dotyczące dziecka, należy poinformować je o tym i starać się brać pod uwagę jego stanowisko i rozsądne oczekiwania, mając na uwadze jego rozwój umysłowy, stan zdrowia i stopień dojrzałości,
należy szanować prawo dziecka do prywatności, a jeśli konieczne jest odstąpić od zasady poufności aby chronić dziecko, trzeba wyjaśnić mu to jak najszybciej, z uwzględnieniem zasady adekwatności,
należy zadbać o to, aby kontakt z dzieckiem odbywał się za zgodą jego rodzica/opiekuna prawnego. w przypadku prowadzonej specjalistycznej pracy z dzieckiem wymagana jest zgoda obojga rodziców/opiekuna prawnego / opiekunów prawnych, jeśli opieka sprawowana jest przez małżonków lub zgoda Sądu,
jeśli pojawi się konieczność porozmawiania z dzieckiem na osobności, należy zostawić uchylone drzwi do pomieszczenia i zadbać o to, aby być w zasięgu wzroku innych, lub prowadzić rozmowę w obecności drugiego pracownika,
nie należy dotykać dziecka w sposób, który może być uznany za nieprzyzwoity lub niestosowny. Dotyk dziecka jest możliwy tylko w sposób szanujący jego komfort i bezpieczeństwo,
praca z dzieckiem odbywa się tylko w miejscu wskazanym przez Ośrodek, w środowisku rodzinnym dziecka lub miejscu uzgodnionym z rodzicami/ opiekunami prawnymi,
jeśli zachodzi taka konieczność forma komunikacji z dziećmi i ich rodzicami/ opiekunami prawnymi poza godzinami pracy powinna odbywać się za pośrednictwem sprzętu służbowego, z wykorzystaniem służbowych skrzynek nadawczych lub komunikatorów (np. e-mail, telefon służbowy, komunikator społecznościowy),
utrzymywanie relacji towarzyskich lub rodzinnych (jeśli dzieci i rodzice / opiekunowie prawni dzieci są osobami bliskimi wobec personelu - przez osobę bliską należy rozumieć małżonka, wstępnego, zstępnego, rodzeństwo, powinowatego w tej samej linii lub stopniu, osobę pozostającą w stosunku przysposobienia oraz jej małżonka, a także osobę spokrewnioną i niespokrewnioną pozostającą we wspólnym pożyciu, a także każdą inną osobę niespokrewnioną, niepozostającą we wspólnym pożyciu, którą łączą z personelem więzi emocjonalne, np. znajomości, koleżeństwa, przyjaźni itp.) wymaga zachowania poufności wszystkich informacji dotyczących innych dzieci i ich rodziców / opiekunów prawnych.

Zasady bezpiecznego korzystania z Internetu

Na terenie Ośrodka nie jest możliwy samodzielny dostęp dziecka do służbowych komputerów personelu, a tym samym do Internetu. Wi-Fi Ośrodka, Placówki, Świetlicy chronione jest hasłem, które nie jest udostępniane.

Placówka, Świetlica zapewnia wychowankom dostęp do Internetu w obecności personelu oraz podejmuje działania zabezpieczające wychowanków przed dostępem do treści, które mogą stanowić zagrożenie dla ich prawidłowego rozwoju.

Placówka, Świetlica zapewnia personelowi i wychowankom możliwość korzystania z Internetu w czasie trwania zajęć oraz poza nimi:

sieć jest monitorowana,
sieć jest zabezpieczona zgodnie z obowiązującymi Standardami Ochrony Małoletnich. Za zabezpieczenie odpowiada obsługa informatyczna Ośrodka, Placówki i Świetlicy. Do zadań tej osoby należy między innymi: zabezpieczenie sieci przed niebezpiecznymi treściami, instalacja oraz aktualizacja oprogramowania, przynajmniej raz w miesiącu sprawdzanie, czy na komputerach ze swobodnym dostępem podłączonych do Internetu nie znajdują się niebezpieczne treści.

W przypadku znalezienia niebezpiecznych treści, wychowawca Placówki lub Świetlicy stara się ustalić czy ktoś z wychowanków miał z nimi styczność. Wychowawca aranżuje w tym celu rozmowę z wychowankiem na temat bezpieczeństwa w Internecie. Jeżeli w wyniku przeprowadzonej rozmowy wychowawca uzyska informacje, że wychowanek jest krzywdzony, podejmuje działania opisane w procedurze interwencji.

Placówka, Świetlica ma obowiązek zapewnienia materiałów edukacyjnych dotyczących bezpiecznego korzystania z Internetu. w ramach zajęć profilaktycznych przeprowadza się z wychowankami warsztaty dotyczące bezpiecznego korzystania z Internetu.

Personel

Zasady bezpiecznej rekrutacji

Przed nawiązaniem z osobą stosunku pracy lub przed dopuszczeniem osoby do innej działalności związanej z wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym, uprawianiem sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką nad nimi na pracodawcy lub innym organizatorze takiej działalności oraz na osobie, z którą ma być nawiązany stosunek pracy lub która ma być dopuszczona do takiej działalności, ciążą obowiązki określone poniżej:

pracodawca lub inny organizator uzyskuje informacje, czy dane osoby są zamieszczone w Rejestrze z dostępem ograniczonym lub w Rejestrze osób, w stosunku do których Państwowa Komisja do spraw przeciwdziałania wykorzystaniu seksualnemu małoletnich poniżej lat 15 wydała postanowienie o wpisie w Rejestrze,
osoba przedkłada pracodawcy informację z Krajowego Rejestru Karnego w zakresie przestępstw określonych w rozdziale XIX i XXV Kodeksu karnego, w art. 189a i art. 207 Kodeksu karnego oraz w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2023 r. poz. 1939), lub za odpowiadające tym przestępstwom czyny zabronione określone w przepisach prawa obcego,
osoba posiadająca obywatelstwo innego państwa niż Rzeczpospolita Polska, ponadto przedkłada pracodawcy informację z rejestru karnego państwa obywatelstwa uzyskiwaną do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktami z dziećmi,
osoba składa pracodawcy oświadczenie o państwie lub państwach, w których zamieszkiwała w ciągu ostatnich 20 lat, innych niż Rzeczpospolita Polska i państwo obywatelstwa, oraz jednocześnie przedkłada pracodawcy informację z rejestrów karnych tych państw uzyskiwaną do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktami z dziećmi,
jeżeli prawo państwa, o którym mowa powyżej, nie przewiduje wydawania informacji do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktami z dziećmi, przedkłada się informację z rejestru karnego tego państwa,
w przypadku gdy prawo państwa, z którego ma być przedłożona informacja, o której mowa powyżej, nie przewiduje jej sporządzenia lub w danym państwie nie prowadzi się rejestru karnego, osoba, o której mowa w § 5 pkt 1, składa pracodawcy oświadczenie o tym fakcie wraz z oświadczeniem, że nie była prawomocnie skazana w tym państwie za czyny zabronione odpowiadające przestępstwom określonym w rozdziale XIX i XXV Kodeksu karnego, w art. 189a i art. 207 Kodeksu karnego oraz w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii oraz nie wydano wobec niej innego orzeczenia, w którym stwierdzono, iż dopuściła się takich czynów zabronionych, oraz że nie ma obowiązku wynikającego z orzeczenia sądu, innego uprawnionego organu lub ustawy stosowania się do zakazu zajmowania wszelkich lub określonych stanowisk, wykonywania wszelkich lub określonych zawodów albo działalności, związanych z wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym, uprawianiem sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką nad nimi,
oświadczenia, o których mowa powyżej, składane są pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.

Informacje, o których mowa powyżej, pracodawca utrwala w formie wydruku i załącza do akt osobowych pracownika albo dokumentacji dotyczącej osoby dopuszczonej do działalności związanej z wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym, uprawianiem sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką nad nimi.

Informacje oraz oświadczenia, o których mowa powyżej, pracodawca załącza do akt osobowych pracownika albo dokumentacji dotyczącej osoby dopuszczonej do takiej działalności.

Wykonanie obowiązków, o których mowa powyżej, nie jest wymagane przed dopuszczeniem do działalności związanej z wychowaniem, edukacją, wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym, uprawianiem sportu lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich, lub z opieką nad nimi, członka rodziny małoletniego, lub osoby znanej osobiście rodzicowi małoletniego albo przedstawicielowi ustawowemu małoletniego, gdy jest ona wykonywana w stosunku do małoletniego dziecka, którego rodzic albo przedstawiciel ustawowy są dopuszczającymi do działalności.

Przez członka rodziny, o którym mowa powyżej, należy rozumieć osobę spokrewnioną albo osobę niespokrewnioną, pozostającą w faktycznym związku oraz wspólnie zamieszkującą i gospodarującą.

W imieniu Ośrodka za sprawdzenie czy osoba nie figuruje w odpowiednim rejestrze odpowiedzialny jest Dyrektor lub osoba upoważniona przez Dyrektora.

Ustala się zasadę każdorazowej weryfikacji kwalifikacji kandydatów do pracy z dziećmi.

Cały personel realizujący bezpośrednio działania na rzecz dzieci, przed rozpoczęciem pracy podpisuje oświadczenie o zapoznaniu się ze Standardami Ochrony Małoletnich obowiązującymi w Ośrodku oraz zobowiązaniu do przestrzegania podstawowych zasad ochrony małoletnich (załącznik nr 1).

Zasady szkoleniowe

W celu zapoznania personelu z wiedzą w zakresie rozpoznawania czynników ryzyka i symptomów krzywdzenia dzieci, a także działań profilaktycznych i interwencyjnych będą przeprowadzane cykliczne szkolenia.

W celu zapoznania dzieci z wiedzą na temat obowiązujących Standardów Ochrony Małoletnich w Ośrodku będą przeprowadzone warsztaty w Placówce oraz Świetlicy, a także indywidualnie rozmowy prowadzone przez np. asystentów rodziny, pracowników socjalnych.

Każdy członek personelu jest zobowiązany do zapoznania się z Standardami Ochrony Małoletnich obowiązującymi w Ośrodku oraz podpisania stosownego oświadczenia o zapoznaniu się ze Standardami Ochrony Małoletnich obowiązującymi w Ośrodku oraz zobowiązaniu do przestrzegania podstawowych zasad ochrony małoletnich (załącznik nr 1).

Obszary w pracy, gdzie stosuje się zasady bezpiecznych relacji dorosły - dziecko

Zasady bezpiecznych relacji pomiędzy personelem a dziećmi stosuje się w szczególności w odniesieniu do osób w następujących obszarach:

asystent rodziny, pracujący z rodzinami, zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,
pracownik socjalny realizujący zadania zgodnie z ustawą o pomocy społecznej, ustawą o przeciwdziałaniu przemocy domowej,
inni specjaliści mający bezpośredni kontakt z dzieckiem,
wychowawcy Placówki, Świetlicy pracujący z dziećmi, realizatorzy zajęć mający bezpośredni kontakt z dziećmi oraz stażyści, osoby zatrudnione w ramach prac interwencyjnych, praktykanci i wolontariusze,
każda osoba z personelu, która bezpośrednio nie realizuje zajęć z dzieckiem,
personel nadzorujący pracę np. pracowników socjalnych, asystentów rodziny itp.

Procedury interwencji

Każdy członek personelu jest obowiązany respektować obowiązujące przepisy prawne, w szczególności określone w art. 240 k.k., 304 § 1 i 2 k.p.k., art. 572 § 1 i 2 k.p.c. oraz w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej.

Przez personel uprawniony do wszczęcia procedury „Niebieskie Karty” rozumie się zgodnie z § 2 ust. 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 września 2023 r. w sprawie procedury „Niebieskie Karty” oraz formularzy „Niebieska Karta” osoby będące przedstawicielami podmiotów wymienionych w art. 9a ust. 11-11d ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej (w skład grupy diagnostyczno-pomocowej wchodzą: pracownik socjalny jednostki organizacyjnej pomocy społecznej oraz funkcjonariusz Policji. W sprawach żołnierzy pełniących czynną służbę wojskową stosujących przemoc domową w skład grupy diagnostyczno-pomocowej wchodzi także żołnierz Żandarmerii Wojskowej. W szczególnie uzasadnionych przypadkach, zwłaszcza gdy udział żołnierza Żandarmerii Wojskowej nie jest możliwy, w skład grupy diagnostyczno-pomocowej może wchodzić inna osoba wskazana przez przełożonego osoby stosującej przemoc domową lub jej przełożony. W skład grupy diagnostyczno-pomocowej mogą także wchodzić: pracownik socjalny specjalistycznego ośrodka wsparcia dla osób doznających przemocy domowej, asystent rodziny, nauczyciel wychowawca będący wychowawcą klasy lub nauczyciel znający sytuację domową małoletniego, osoby wykonujące zawód medyczny (w tym lekarz, pielęgniarka, położna lub ratownik medyczny), przedstawiciel gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych. W skład grupy diagnostyczno-pomocowej mogą także wchodzić pedagog, psycholog lub terapeuta, będący przedstawicielami podmiotów, o których powyżej).

W przypadku personelu nieposiadającego uprawnień do wszczęcia procedury „Niebieskie Karty”, każdorazowo decyzja o jej wszczęciu leży w kompetencji odpowiednich służb, np. pracownika socjalnego, policji wezwanej do interwencji w związku z podejrzeniem krzywdzenia małoletniego.

Postępowanie w sytuacji wystąpienia przemocy domowej, o której mowa w ustawie o przeciwdziałaniu przemocy domowej

Powzięcie uzasadnionego podejrzenia stosowania przemocy domowej lub zgłoszenia świadka przemocy domowej wobec małoletnich.

Personel uprawniony, który w trakcie realizacji czynności służbowych lub zawodowych powziął uzasadnione podejrzenie stosowania przemocy domowej wobec dziecka lub zgłoszenia dokonanego przez świadka przemocy domowej w stosunku do dziecka wypełnia formularz NK-A.

W sytuacji kiedy personel nieuprawniony w trakcie realizacji czynności służbowych lub zawodowych powziął uzasadnione podejrzenie stosowania przemocy domowej wobec dziecka lub przyjął zgłoszenie świadka dotyczące przemocy domowej w stosunku do dziecka zobowiązany jest niezwłocznie sporządzić notatkę służbową (załącznik nr 3) i złożyć ją w Sekretariacie Ośrodka.

Personel sekretariatu rejestruje notatkę w Systemie Elektronicznego Obiegu Dokumentów (SEOD), scan notatki dołącza do rejestru o nr SOM_RKP, następnie powiadamia Dyrektora o wpływie notatki i zgodnie z jego dekretacją przekazuje ją za pomocą SEOD oraz jej wersję papierową pracownikowi odpowiedzialnemu za podjęcie dalszych działań. Personel sekretariatu przekazuje również za pomocą SEOD scan notatki bezpośredniemu przełożonemu ww. pracownika.

Dyrektor ustala z wyznaczonym pracownikiem dalsze działania w sprawie. Wyznaczony pracownik prowadzi Kartę podejrzenia krzywdzenia małoletniego z ustaleniem planu pomocy (załącznik nr 4). Scan karty dołącza do rejestru o nr SOM_RKP.

Osoba odpowiedzialna za wszczęcie procedury dokonuje wstępnej diagnozy sytuacji w związku z zaistnieniem uzasadnionego podejrzenia stosowania przemocy domowej wobec dziecka. Działania podejmowane względem małoletniego w ramach procedury przeprowadza się w obecności rodzica/opiekuna prawnego lub opiekuna faktycznego. Jeżeli istnieje podejrzenie, że osobami stosującymi przemoc domową wobec małoletniego są rodzice, opiekunowie prawni lub faktyczni, działania w ramach procedury przeprowadza się w obecności pełnoletniej osoby najbliższej w rozumieniu art. 115 § 11 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny, zwanej dalej „osobą najbliższą”, lub pełnoletniej osoby wskazanej przez małoletniego. w miarę możliwości przeprowadza się również rozmowę z osobą stosującą przemoc.

Rozmowę z dzieckiem przeprowadza się, w miarę możliwości, w obecności psychologa.

Po wypełnieniu formularza „Niebieska Karta – A”, formularz „Niebieska Karta – B” (załącznik nr 2) przekazuje się rodzicowi, opiekunowi lub opiekunowi faktycznemu, a w przypadkach, o których mowa w § 10 ust. 2 osobie najbliższej lub pełnoletniej osobie wskazanej przez małoletniego.

Osoba wszczynająca procedurę „Niebieska Karta” powiadamia niezwłocznie o tym fakcie Dyrektora Ośrodka lub inną osobę upoważnioną przez Dyrektora.

Wypełniony formularz „Niebieska Karta - A” niezwłocznie (nie później niż w terminie 5 dni roboczych od dnia wszczęcia procedury) jest przekazywany do Przewodniczącego (lub jego zastępcy) Gminnego Zespołu Interdyscyplinarnego ds. Przeciwdziałania Przemocy Domowej w Czerwionce-Leszczynach.

Personel Ośrodka, który w trakcie realizacji czynności służbowych lub zawodowych poweźmie informacje o zagrożeniu zdrowia i życia dziecka w związku z przemocą domową niezwłocznie informuje Dyrektora Ośrodka lub inną osobę uprawnioną celem podjęcia działań, który:

w godzinach pracy Ośrodka - Działu Pomocy Społecznej - wzywa pracownika oraz informuje Komisariat Policji w Czerwionce-Leszczynach, celem podjęcia działań zgodnie z art. 12a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej,
po godzinach pracy Ośrodka - Działu Pomocy Społecznej - Dyrektor lub personel zgłaszający zdarzenie niezwłocznie informuje Komisariat Policji w Czerwionce-Leszczynach o konieczności podjęcia działań zgodnie z kompetencjami.

W przypadku bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia należy natychmiast poinformować odpowiednie służby (Policja, Pogotowie ratunkowe i inne w razie konieczności) dzwoniąc pod numer 112 lub 998, 997. Poinformowania służb dokonuje osoba, która pierwsza powzięła informacje o zagrożeniu życia lub zdrowia dziecka, a następnie powiadamia Dyrektora.

Powzięcie informacji od osoby anonimowej dotyczącej krzywdzenia małoletnich ze strony najbliższych

Personel, który w trakcie realizacji czynności służbowych lub zawodowych powziął anonimową informację dotyczącą podejrzenia krzywdzenia dziecka zobowiązany jest niezwłocznie sporządzić notatkę służbową (załącznik nr 3) i złożyć ją w Sekretariacie Ośrodka.

Postępowanie w sytuacji krzywdzenia dziecka przez rówieśnika

Dotyczy przemocy rówieśniczej na terenie Ośrodka, Placówki lub Świetlicy w sytuacji kiedy do przemocy dochodzi podczas zajęć realizowanych przez personel

Personel, który powziął informację o przemocy rówieśniczej na terenie Ośrodka, Placówki lub Świetlicy lub był świadkiem takiej przemocy rówieśniczej zobowiązany jest niezwłocznie sporządzić notatkę służbową (załącznik nr 3) i złożyć ją w Sekretariacie Ośrodka.

Osoba odpowiedzialna za podjęcie dalszych działań zobowiązana jest przeprowadzić rozmowę z małoletnim doznającym przemocy oraz z małoletnim stosującym przemoc rówieśniczą oraz zawiadomić rodziców/opiekunów prawnych obu stron. Następnie opracowuje i szczegółowo omawia z małoletnimi oraz rodzicami/opiekunami prawnymi plan pomocy małoletniemu, aby wyeliminować zachowania niepożądane (załącznik nr 4). Scan karty dołącza do rejestru o nr SOM_RKP.

W przypadkach podejrzenia wystąpienia zachowania/postępowania, które może wyczerpywać znamiona czynu zabronionego (zachowanie o znamionach określonych w ustawie karnej, po ukończeniu 17 lat, z wyjątkami określonymi w art. 10 kk) obok wyżej opisanej procedury, personel informuje Dyrektora Ośrodka, który niezwłocznie zawiadamia o tym prokuratora lub policję i wyznacza osoby odpowiedzialne za prowadzenie dalszych działań.

W przypadkach podejrzenia wystąpienia zachowania / postępowania, które może wyczerpywać znamiona demoralizacji (osoby które ukończyły 10 lat i nie są pełnoletnie) lub czynu karalnego (osoby które dopuściły się takiego czynu po ukończeniu 13 lat, ale przed ukończeniem 17 lat) - zachowania o znamionach określonych w ustawie o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich, obok wyżej opisanej procedury, personel informuje Dyrektora Ośrodka, który niezwłocznie zawiadamia o tym sąd rodzinny lub policję i wyznacza osoby odpowiedzialne za prowadzenie dalszych działań.

Personel podejmuje działania mające na celu wsparcie i edukację świadków jako ważny aspekt profilaktyki agresji i przemocy rówieśniczej.

Dotyczy powzięcia informacji o przemocy rówieśniczej – sprawca przemocy (dziecko) nie jest objęte działaniami Ośrodka

Personel, który powziął informację na temat przemocy rówieśniczej od dziecka zobowiązany jest niezwłocznie sporządzić notatkę służbową (załącznik nr 3) i złożyć ją w Sekretariacie Ośrodka.

Osoba odpowiedzialna za podjęcie dalszych działań zobowiązana jest przeprowadzić rozmowę z pokrzywdzonym dzieckiem oraz zawiadomić jego rodziców / opiekunów prawnych. Podczas rozmowy ważne jest ustalenie form doznawanej przemocy i wstępnej oceny sytuacji zdrowotnej i / lub emocjonalno-psychologicznej dziecka, po to, aby móc dostosować plan pomocy do jego potrzeb i możliwości. Następnie opracowuje i szczegółowo omawia z małoletnimi oraz rodzicami / opiekunami prawnymi plan pomocy małoletniemu, aby wyeliminować zachowania niepożądane (załącznik nr 4). Scan karty dołącza do rejestru o nr SOM_RKP.

Należy poinformować rodzica/opiekuna prawnego o możliwości zawiadomienia szkoły, do której uczęszcza krzywdzone dziecko, o zaistniałej sytuacji lub o możliwości powiadomienia policji.

Cyberprzemoc

Personel, który powziął informację na temat działań podejmowanych przez rówieśników z wykorzystaniem Internetu i narzędzi elektronicznych – CYBERPRZEMOCY zobowiązany jest niezwłocznie sporządzić notatkę służbową (załącznik nr 3) i złożyć ją w Sekretariacie Ośrodka.

Osoba odpowiedzialna za podjęcie dalszych działań zobowiązana jest przeprowadzić rozmowę z pokrzywdzonym dzieckiem oraz zawiadomić jego rodziców/opiekunów prawnych. Następnie wraz z rodzicami/opiekunami prawnymi ustala plan pomocy i dalszego działania (załącznik nr 4). Scan karty dołącza do rejestru o nr SOM_RKP.

Możliwe działania:

zabezpieczenie dowodów cyberprzemocy – zapisanie aktu agresji na dysku (treść, daty, dane nadawcy),
zgłoszenie naruszenia w serwisie społecznościowym – jeśli do cyberprzemocy doszło w serwisie społecznościowym, to na ich stronach można znaleźć formularze i wsparcie, co zrobić (interwencja pozwoli na usunięcie szkodliwych treści lub blokadę stalkera),
zawiadomienia szkoły, do której uczęszcza krzywdzone dziecko, o zaistniałej sytuacji,
zgłoszenie sprawy na policję – jeśli dziecku grozi niebezpieczeństwo lub gdy doszło do przestępstwa lub wykroczenia.

Postępowanie w sytuacji krzywdzenia dziecka przez członka personelu

W przypadku powzięcia informacji na temat krzywdzenia dziecka przez członka personelu podczas realizacji obowiązków służbowych/zawodowych, każdy inny członek personelu zobowiązany jest niezwłocznie sporządzić notatkę służbową (załącznik nr 3) i złożyć ją w Sekretariacie Ośrodka.

W przypadku gdy zgłoszono krzywdzenie dziecka przez członka personelu, Dyrektor może wyciągnąć wobec niego konsekwencje służbowe, odsunąć członka personelu od pracy z tą rodziną / dzieckiem lub polecić, aby czynności były wykonywane wspólnie z innym członkiem personelu.

Dyrektor, bądź osoba wyznaczona przez Dyrektora, wzywa wskazanego członka personelu do złożenia wyjaśnień. Podejmuje działania w celu zapewnienia bezpieczeństwa, w tym informuje rodziców/ opiekunów prawnych małoletniego o zdarzeniu i jeśli zdarzenie ma charakter przestępstwa – zawiadamia policję lub prokuraturę o możliwości popełnienia przestępstwa.

Dyrektor bądź osoba wyznaczona przez Dyrektora wraz z rodzicami/opiekunami prawnymi opracowuje plan pomocy dla dziecka z uwzględnieniem indywidualnej sytuacji (załącznik nr 4). Scan karty dołącza do rejestru o nr SOM_RKP.

Postępowanie w sytuacji krzywdzenia dziecka przez osoby trzecie dorosłe, niespokrewnione

Personel, który powziął informację na temat krzywdzenia dziecka przez osobę trzecią, niespokrewnioną zobowiązany jest niezwłocznie sporządzić notatkę służbową (załącznik nr 3) i złożyć ją w Sekretariacie Ośrodka.

Osoba odpowiedzialna za podjęcie dalszych działań wraz z Dyrektorem ustala dalsze działania w sprawie. Wyznaczony pracownik prowadzi Kartę podejrzenia krzywdzenia małoletniego z ustaleniem planu pomocy (załącznik nr 4). Scan karty dołącza do rejestru o nr SOM_RKP.

Osoba odpowiedzialna za podjęcie dalszych działań informuje rodzica / opiekuna prawnego dziecka o powzięciu informacji na temat krzywdzenia dziecka przez osobę trzecią, niespokrewnioną oraz informuje o możliwości skorzystania z oferty pomocowej. w przypadku gdy zawarte w zgłoszeniu informacje stanowią uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa na szkodę małoletniego, Dyrektor podejmuje decyzję o złożeniu zawiadamiania na policję lub do sądu / prokuratury.

W przypadku bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia należy natychmiast poinformować odpowiednie służby (Policja, Pogotowie ratunkowe lub inne w razie konieczności) dzwoniąc pod numer 112 lub 998, 997. Poinformowania służb dokonuje osoba, która pierwsza powzięła informacje o zagrożeniu życia lub zdrowia dziecka, a następnie powiadamia Dyrektora.

Instytucje wspierające małoletnich

Komitet Ochrony Praw Dziecka, tel. 22 626 94 19,
Rzecznik Praw Dziecka, tel. 22 696 55 42,
Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży, tel. 116 111,
Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka, tel. 800 12 12 12,
Niebieska Linia, tel. 116 123 lub 22 668 700,
Lokalne organy wspierania dzieci, np.: pedagodzy / psycholodzy szkół, przedszkoli,
Gminny Zespół Interdyscyplinarny ds. Przeciwdziałania Przemocy Domowej w Czerwionce-Leszczynach, tel. 32 43 12 039,
Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Czerwionce-Leszczynach, tel. 32 43 11 267,
Ośrodek Pomocy Społecznej w Czerwionce-Leszczynach, tel. 32 43 12 039, 32 43 11 083 lub 32 72 31 219 lub 32 72 31 677 lub 32 72 31 678, Placówka Wsparcia Dziennego w Czerwionce-Leszczynach, tel. 32 72 316 74 (Czerwionka), 32 43 14 904 (Leszczyny), lub 32 72 31 673 Świetlica (CUS).

Realizacja i monitoring

Standardy udostępnia się rodzicom/opiekunom prawnym dzieci objętych działaniami Ośrodka oraz personelowi na stronie internetowej Ośrodka. Dodatkowo tekst dokumentu jest przekazywany jego rodzicom / opiekunom prawnym w Placówce oraz Świetlicy, a także zostaje wywieszony w widocznym miejscu w Placówce, Świetlicy oraz Ośrodku w wersji zupełnej oraz skróconej przeznaczonej dla małoletnich.

W celu zapoznania dzieci z wiedzą na temat obowiązujących Standardów Ochrony Małoletnich w Ośrodku będą przeprowadzone warsztaty w Placówce oraz Świetlicy, a także indywidualnie, rozmowy prowadzone przez asystentów rodziny, pracowników socjalnych.

Osobą odpowiedzialną za przygotowanie personelu w zakresie stosowania Standardów Ochrony Małoletnich jest Dyrektor Ośrodka. Personel jest zobowiązany do zapoznania się z treścią Standardów i ścisłego przestrzegania ich postanowień.

Personel po zapoznaniu się z treścią standardów, składa pisemne oświadczenie o stosowaniu się do ich zapisów (załącznik nr 1).

Rodzice / opiekunowie prawni podpisują stosowne oświadczenie o zapoznaniu się z Standardami Ochrony Małoletnich obowiązującymi w Ośrodku (załącznik nr 6).

Dyrektor osobnym zarządzeniem powołuje Zespół Monitorujący Standardy Ochrony Małoletnich.

Zespół Monitorujący jest odpowiedzialny za wdrażanie, realizację, aktualizację i monitoring realizacji przyjętych Standardów Ochrony Małoletnich oraz proponowanie zmian i dokonywania oceny Standardów, w celu zapewnienia ich dostosowywania do aktualnych potrzeb oraz zgodności z obowiązującymi przepisami, zgodnie z zapisami ww. ustawy.

Zespół Monitorujący ma dostęp do elektronicznego rejestru korespondencji przychodzącej (SOM_RKP), na podstawie którego monitoruje przebieg i prawidłowość załatwiania spraw.

Zespół Monitorujący analizuje wszystkie zarejestrowane zgłoszenia i przedstawia ewentualne spostrzeżenia oraz propozycje zmian do Standardów i prowadzonej polityki ochrony dzieci.

Członkowie Zespołu Monitorującego opracowują i zatwierdzają materiały informacyjne i edukacyjne w ramach Standardów Ochrony Małoletnich.

Zespół Monitorujący przeprowadza wśród personelu, co najmniej raz na dwa lata, ankietę monitorującą poziom realizacji Standardów (załącznik nr 5).

W ankiecie personel może proponować zmiany do Standardów oraz wskazywać elementy, które należałoby zmienić.

Zespół Monitorujący analizuje wypełnione przez personel ankiety, sporządza na tej podstawie raport z monitoringu, który następnie przekazuje Dyrektorowi.

Sposób dokumentowania i zasady przechowywania ujawnionych lub zgłoszonych incydentów lub zdarzeń zagrażających dobru małoletniego

Tworzy się wewnętrzny elektroniczny rejestr ujawnionych lub zgłoszonych incydentów lub zdarzeń zagrażających dobru małoletniego (SOM_RKP), do którego dostęp ma tylko personel upoważniony przez Dyrektora.

Personelem odpowiedzialnym za rejestrację zgłoszeń jest personel sekretariatu.

Wszelkie dokumenty dotyczące interwencji sporządza się w formie papierowej prowadzi się je zgodnie z Jednolitym Rzeczowym Wykazem Akt obowiązującym w Ośrodku.

Przepisy końcowe

Dane osobowe dziecka podlegają ochronie na zasadach określonych w Rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz. U. UE. L. z 2016 r. Nr 119, str. 1 z późn. zm.).

Personel ma obowiązek zachowania w tajemnicy danych osobowych, które przetwarza w związku z niniejszą procedurą oraz zachowania w tajemnicy sposobów zabezpieczenia danych osobowych przed nieuprawnionym dostępem. Naruszenie tego obowiązku może prowadzić do natychmiastowego (w tym dyscyplinarnego – w przypadku pracowników) rozwiązania umowy o pracę. Obowiązek zachowania tajemnicy obowiązuje również po odwołaniu upoważnienia, a także po zakończeniu stosunku pracy bądź współpracy z Ośrodkiem.

Dane osobowe dziecka są udostępniane wyłącznie osobom i podmiotom uprawnionym na podstawie odrębnych przepisów.

Do przetwarzania danych w związku ze stosowaniem niniejszej procedury mogą być dopuszczone wyłącznie osoby posiadające imienne upoważnienie wydane przez Dyrektora zgodnie z przyjętą w Ośrodku Dokumentacją ochrony danych osobowych.